DÜNYADAVE TÜRKİYEDE ÇOCUK İŞÇİ VERİLERİ

Dünyada ve Türkiye’de Veriler İle Çocuk İşçiliği

0 Yorum

Çocuk ve Genç işçi yönetmeliğine göre “on dört yaşını bitirmiş, on beş yaşını doldurmamış ve ilköğretimini tamamlamış kişi” çocuk işçi diye anılmaktadır. Çocukların çalışması ekonomik, kültürel, coğrafi ve sosyal nedenlerden olabilmektedir. Çocukları çalışmaya iten faktörler ilk etapta ailesel ve toplumsaldır. Aynı zamanda çocuk işçi talebi, denetimlerin yetersizliği ve eğitim hakkından tam olarak yararlanılmaması diğer temel sebeplerdendir.

Çalışan çocuklar okuldan, eğitimden ve yaşıtlarıyla katılabilecekleri sosyal aktivitelerden uzak kalmaktadır ve çocukluklarını buruk diye adlandırabileceğimiz bir şekilde geçirmek durumundadırlar. Son yıllarda çocuk işçilerin koruma altında olduğu ve geçmişe kıyasla daha iyi şartlar altında bulundukları söylense de çocuk işçi verileri halen ciddi diyebileceğimiz boyuttadır. Türkiye’de, 2013 ile 2019 arasındaki dönemde kayda geçen 419 çocuk işçi ölümü tespit edilmiştir.

Dünya genelinde neredeyse her 10 çocuktan biri çalışıyor. Bu oran, Afrika’da her 5, Arap ülkelerinde her 35, Avrupa ve Orta Asya’da her 25, Amerika kıtasında her 19, Asya-Pasifik bölgesinde her 14 çocuktan biri olarak hesaplanıyor. Dünyada çocuk işçiliği mağdurlarının bölgelere göre dağılımı ise yarısına yakınına denk düşen 72,1 milyonu Afrika, 62,1 milyonu Asya ve Pasifik, 10,7 milyonu Amerika kıtası, 1,2 milyonu Arap ülkeleri, 5.5 milyonu da Avrupa ve Orta Asya bölgelerinde.

Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)’nün 2016 yılı verilerine göre dünya genelinde çocuk işçi sayısı 152 milyondur. İstihdam edilen çocuk işçilerin yüzde 64 milyonu kız çocuklardan oluşurken bu sayının 88 milyonunu da erkek çocuklar oluşturuyor. Bu oranın yüzde 71’i tarım sektöründe çalışırken, yüzde 69’u kendi aile işlerinde karşılıksız çalışıyor. Çocuk işçilerin 72,5 milyonu sağlığını, güvenliğini ve ahlaki gelişimini tehdit eden sektörlerde çalışmak zorunda bırakılıyor.

Çocuk işçiliğinin merkezinde balıkçılık, ormancılık, besi otlakçılığı, su ürünleri yetiştiriciliği, geçimlik ve ticari tarım olmak üzere yüzde 71 ziraat sektörü, yüzde 17 hizmet sektörü ve yüzde 12 oranında endüstri sektörü yer alıyor. Mağdur 152 milyonun yaklaşık yarısı 5-11, 42 milyonu 12-14, 37 milyonu ise 15-17 yaş aralığında. Çocuk işçilerin yüzde 58’i ve tehlikeli sektörlerde çalışanların yüzde 62’si erkek çocuklardan oluşuyor.

Ülkemizdeki verileri inceleyecek olursak Ankara İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi’nin 2018 verilerine göre, Türkiye’de resmi olmayan rakamlara göre 2 milyonun üzerinde çocuk işçi bulunduğunun tahmin edildiğini söyleyebiliriz. İSİG Meclisi araştırması, Türkiye’de 2013 yılı ile 2018 yılının ilk 5 ayına kadar “toplam 319 çocuk işçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğini”, bunların 29’unun mülteci/göçmen çocukları olduğunu ortaya koydu. Dünyada çocuk işçi oranı ilerleyen seneler içerisinde giderek azalmış olsa da ülkemizde aksi durumda her geçen gün arttığını büyük bir üzüntüyle gözlemliyoruz.

Çocuk işçiliğine karşı farkındalık oluşturmak amacıyla Birleşmiş Milletler (BM) 12 Haziran’ı Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü olarak ilan etmiştir. BM’nin sunduğu rakamlara göre 2000’de 245,5 milyon olan çocuk işçi sayısı 2016 senesinde 152 milyona kadar gerilemiştir ve BM mevcut düşme oranlarının korunması durumunda 2025’e kadar çocuk işçi sayısının 121 milyona gerileyeceğini belirtmiştir.

BM, yetişkinlerin saygın iş ve gençlerin de yasal çalışma yaşı, sosyal koruma sistemleri, yasal standartlar ve düzenlemelerin getirilmesi, kapsayıcılık ve herkes için eğitim eşitliliği ilkeleri ve hedef programlarıyla çocuk işçiliğini ortadan kaldırmayı hedefliyor.

+ yazı

ÇoÇoDer – Çorapsız Çocuklar Derneği; çalışan veya çalıştırılan çocuk işçilerin eğitim ve temel haklarından mahrum kalmaması için 11 Aralık 2020’de Gaziantep’te kurulmuş bir dernektir.

ÇoÇoDer - Çorapsız Çocuklar Derneği

ÇoÇoDer – Çorapsız Çocuklar Derneği; çalışan veya çalıştırılan çocuk işçilerin eğitim ve temel haklarından mahrum kalmaması için 11 Aralık 2020’de Gaziantep’te kurulmuş bir dernektir.