2020

11 ARALIK 2020 KURULUŞ HİKAYEMİZ

ÇoÇoDer’in hikâyesi, 2018 yılında kurucu başkanımız Firdevs ÇAZIM KAMÇICI’nın, Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde pedagojik formasyon kapsamında yaptığı staj sürecinde başladı. Her sabah okul yolunda, bir yanda eğitimine ulaşmaya çalışan öğrencileri; diğer yanda ise aynı saatlerde ellerinde boya kutuları ve çalışma malzemeleriyle işlerine giden çocukları görmek, bu iki zıt gerçeği hafızasına kazıdı. Aynı yolun iki yönünde ilerleyen bu çocuklar, eğitim hakkına erişimdeki eşitsizliğin ve çocuk işçiliğinin somut bir göstergesi oldu.

2019 yılının Haziran ayında mezuniyetinin ardından Gaziantep’e dönen kurucu başkanımız, İngilizce öğretmeni olarak çalışmaya başladı. Görev yaptığı dil kursunda tanıştığı üniversiteli gençlerle, çocukların çalışmak zorunda bırakılmadığı; haklarına erişebildiği, güvenli ve onurlu bir yaşam sürebildiği bir topluma dair hayalini paylaşmaya başladı. Bu hayal, gençlerin sorumluluk almaya hazır olması ile kolektif bir mücadeleye dönüştü.

Bu inanç ve dayanışma zemini üzerinde; Ferhat, Eyüp, Şükran, Özlem, Tuğçe ve Mevlide ile birlikte, çocuk işçiliğiyle hak temelli bir mücadele yürütmek amacıyla dernekleşme süreci başlatıldı. ÇoÇoDer, 11 Aralık 2020 tarihinde Gaziantep’te resmen kuruldu.

Kurucu başkanımız, üniversite yıllarından itibaren aktif olarak gençlik çalışmaları, gönüllülük ve sivil toplum faaliyetleri içinde yer almış; bu birikimini ÇoÇoDer’in çocuk hakları odaklı, katılımcı ve savunuculuk temelli yaklaşımının temeline taşımıştır. Bugün ÇoÇoDer, çocuk işçiliğiyle mücadelede çocukların yüksek yararını merkeze alan, sahadan beslenen ve hak temelli savunuculuğu esas alan bir sivil toplum kuruluşu olarak çalışmalarını sürdürmektedir.

BİZ KİMİZ?

Çorapsız Çocuklar Derneği (ÇoÇoDer), 11 Aralık 2020 tarihinde, çocuk işçiliğine maruz kalan çocuklara daha eşit, adil ve çocuk haklarına uygun bir yaşam sunmak amacıyla Gaziantep’ de kurulmuştur. 

Dernek, bu çocukların sosyal, psikolojik ve kültürel alanlarda desteklenmesini, temel haklarına erişimlerinin sağlanmasını ve eğitimle yeniden buluşturulmalarını hedeflemektedir. Dünya genelinde çocuk işçiliğinin yarattığı zorlukları göz önünde bulunduran ÇoÇoDer, çocuklara daha güvenli ve insana yakışır yaşam koşulları sunmayı amaçlamaktadır.

HEDEFİMİZ

ÇoÇoDer, gönüllüleriyle birlikte, çalışma yaşamına zorunlu olarak dahil edilen veya zorla çalıştırılan çocukların hak temelli bir yaklaşımla maddi, sosyal ve psikolojik gelişimlerini desteklemeyi; çocukların güvenli, eşit ve onurlu bir yaşam sürdürebilmeleri için koruyucu, güçlendirici ve savunucu çalışmalar yürütmeyi ve bu alanda ulusal ve uluslararası düzeyde etkili bir sivil toplum kuruluşu olmayı hedeflemektedir.

2021

Ocak 2021: Faaliyetlerimiz

• Sabancı Vakfı Proje yarışmalarına katıldık.

Şubat 2021: Faaliyetlerimiz

• Dernek İçi Çocuk Hakları Eğitimleri:

Şubat 2021 itibarıyla, dernek içi kapasiteyi güçlendirmek ve gönüllülerimizin çocuk hakları alanındaki bilgi düzeyini artırmak amacıyla kapsamlı eğitimler düzenledik.

Bu eğitimler:

• Avukat Bahar Deniz Yeşim Habibi tarafından uluslararası çocuk hakları hukuku perspektifiyle,
• Avukat Elif ve Avukat Ezgi tarafından ise ulusal mevzuat ve uygulama örnekleri üzerinden gerçekleştirilmiştir.Eğitimlerde özellikle:
  • Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme
  • Çocuk koruma sistemleri
  • Türkiye’de çocuk hakları ihlalleri ve hukuki süreçler

  gibi başlıklar ele alınmıştır.

• Çocuk Hakları Temalı Film Geceleri ve Analiz Çalışmaları:

  Aynı dönemde, çocuk hakları ihlallerini farklı perspektiflerden ele almak ve eleştirel düşünme becerisini geliştirmek amacıyla film geceleri düzenledik.

  İzlenen filmler üzerinden kolektif analizler yapılarak, çocuk hakları ihlalleri tartışılmış ve gönüllüler arasında farkındalık artırılmıştır.

• İzlenen Film Örnekleri ve Ele Alınan Temalar

  Capernaum

  Kimlik hakkı ve kayıt dışı çocuklar

  Yoksulluk ve ihmal

  Çocuğun yaşam ve korunma hakkı

  Lion

  Kayıp çocuklar ve aileye erişim hakkı

  Kimlik ve aidiyet

  Evlat edinme süreçleri

  Bu film analizleri sayesinde gönüllülerimiz:

  Çocuk haklarını teorik bilginin ötesinde somut örneklerle değerlendirme fırsatı bulmuş,

  Hak ihlallerine çok boyutlu bakabilme becerisi kazanmış,

  Sahada karşılaşabilecekleri durumlara karşı daha duyarlı hale gelmiştir.

Mart 2021: Faaliyetlerimiz

E-Gönüllü Vaka Çalışması Atölyesi:

Mart 2021’de, gönüllülerimizin çocuk hakları alanındaki analiz ve müdahale becerilerini geliştirmek amacıyla bir vaka çalışması atölyesine katılım sağladık.

Bu kapsamda, E-Gönüllü koordinasyonunda düzenlenen; Save the Children, UNICEF ve ÇOÇODER’in yer aldığı ortak masa çalışmasına dahil olduk.

Atölye süresince:

• Gerçek yaşamdan uyarlanmış çocuk hakları vakaları ele alınmış,
• Vaka analizi, risk değerlendirmesi ve müdahale yöntemleri üzerine çalışmalar yapılmış,
• Kurumlar arası iş birliği ve çok paydaşlı yaklaşım deneyimlenmiştir.

Bu çalışma sayesinde gönüllülerimiz:

• Çocuk hakları ihlallerine profesyonel bakış açısı geliştirmiş,
• Vaka temelli düşünme ve çözüm üretme becerilerini güçlendirmiş,
• Ulusal ve uluslararası kuruluşlarla ortak çalışma deneyimi kazanmıştır.

Nisan 2021: Faaliyetlerimiz

“Kim O Konuşan?” Gönüllülük ve Liderlik Eğitimi:

Nisan 2021’de, gönüllülerimizin ekip içi iletişimlerini güçlendirmek, aktif katılımlarını artırmak ve liderlik becerilerini geliştirmek amacıyla “Kim O Konuşan?” başlıklı bir eğitim programı düzenledik.

Eğitim, sivil toplum alanında deneyimli isimlerin katkılarıyla gerçekleştirilmiştir:

• Beybin Elvin Tunç
• Fatma Turgut
• Berat Can Erdoğan

Eğitim kapsamında:

• Gönüllü motivasyonu ve sürdürülebilir gönüllülük
• Ekip içi iletişim ve aktif katılım
• Liderlik, sorumluluk alma ve inisiyatif geliştirme

gibi başlıklar ele alınmıştır.

Bu eğitim, gönüllülerimizin dernek içindeki rollerini daha etkin üstlenmelerine katkı sağlamıştır.

Dilek Zeybek Göker ile Proje Yazma Eğitimi:

Derneğimizin proje üretme kapasitesini geliştirmek amacıyla, proje ekibimize yönelik kapsamlı bir eğitim düzenlenmiştir.

Eğitim, dernek mentörümüz Dilek Zeybek Göker tarafından gerçekleştirilmiştir. Kendisi yaklaşık 25 yıllık deneyimiyle Avrupa Birliği projeleri alanında uzmanlaşmıştır.

Eğitimde:

• Proje döngüsü yönetimi
• Hibe programlarına başvuru süreçleri
• Mantıksal çerçeve yaklaşımı
• Sürdürülebilir ve etkili proje tasarımı

gibi konular ele alınmıştır.

Bu eğitim, ÇOÇODER’in uzun vadeli ve etki odaklı projeler geliştirme sürecine önemli katkı sağlamıştır.

23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı Dijital Şenliği:

23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kapsamında, çocukların katılımını ve ifade alanlarını güçlendirmek amacıyla dijital bir şenlik düzenledik.

Şenlik kapsamında toplam 25 çocuk ile çalışılmıştır ve etkinlikler iki yaş grubuna özel olarak tasarlanmıştır:

• İlkokul grubu: “Ben Hayalimle Çocuğum” atölyesi
• Ortaokul grubu: Yaratıcı çocuk atölyesi (proje ekibi yürütücülüğünde)

Etkinlik sürecinde:

• Tüm içerikler çocuk koruma uzmanı onayıyla hazırlanmış,
• International Labour Organization (Uluslararası Çalışma Örgütü) perspektifinden görüş alınmış,
• Çocukların ve ailelerin açık rızası doğrultusunda çalışmalar yürütülmüştür.

Bu etkinlik, çocukların kendilerini ifade edebilecekleri güvenli ve yaratıcı bir alan sunmayı hedeflemiştir.

YERELİZ: Çocuk Hakları için Yerel Savunuculuk Atölyesi:

ÇOÇODER olarak, “YERELİZ: Çocuk Hakları için Yerel Savunuculuk Atölyesi” kapsamında konuşmacı sivil toplum kuruluşu olarak yer aldık.

Bu atölye, yerelde çocuk haklarının güçlendirilmesi ve savunuculuk kapasitesinin artırılması amacıyla sivil toplum aktörlerini bir araya getiren bir öğrenme ve deneyim paylaşım alanı sunmuştur.

Katılımımız kapsamında:

• ÇOÇODER’in sahadaki deneyimleri paylaşılmış,
• Yerel düzeyde çocuk hakları savunuculuğu örnekleri aktarılmış,
• Gönüllülük temelli çalışmaların etkisi vurgulanmıştır.

Bu etkinlik, derneğimizin savunuculuk alanındaki görünürlüğünü artırmıştır.

Avrupa Birliği İnsan Hakları İzleme Eğitimi:

Nisan 2021’de, Avrupa Birliği perspektifinde insan hakları izleme mekanizmalarına odaklanan bir eğitim programında konuşmacı sivil toplum kuruluşu olarak yer aldık.

Bu eğitimde:

• İnsan hakları izleme süreçleri
• Veri toplama ve raporlama yöntemleri
• Çocuk hakları ihlallerinin belgelenmesi

gibi konular ele alınmıştır.

ÇOÇODER olarak, çocuk hakları alanındaki saha deneyimlerimizi paylaşarak, izleme ve raporlama süreçlerine sivil toplum katkısının önemine dikkat çektik.

Öğretmen Ağı Yaratıcı Özgüven Festivali Katılımı:

Öğretmen Ağı tarafından düzenlenen Yaratıcı Özgüven Festivali’ne katılım sağladık.

Festival, eğitimde yaratıcılığı ve özgüveni desteklemeyi amaçlayan öğretmenler, sivil toplum temsilcileri ve gençleri bir araya getiren bir etkinliktir.

Katılımımız kapsamında:

• Çocuklarla yaratıcı çalışmalar üzerine deneyim paylaşımı yapılmış,
• Hak temelli yaklaşımın eğitimdeki yeri tartışılmış,
• Farklı aktörlerle iş birliği fırsatları geliştirilmiştir. 

Mayıs 2021 Faaliyetlerimiz

Gönüllü Hikayeleri Canlı Yayını:

Mayıs 2021’de, gönüllülük deneyimlerinin paylaşılması ve sivil toplumda aktif katılımın teşvik edilmesi amacıyla düzenlenen “Gönüllü Hikayeleri” canlı yayınına konuşmacı kuruluş olarak katılım sağladık.

Yayına, ÇOÇODER’i temsilen gönüllü koordinatörümüz Özlem Türkoğlu katılmıştır.

Etkinlik kapsamında:

• ÇOÇODER’in gönüllülük yapısı ve çalışma modeli aktarılmış,
• Gönüllülük sürecinde edinilen deneyimler paylaşılmış,
• Gençlerin sivil topluma katılımı ve aktif yurttaşlık üzerine değerlendirmeler yapılmıştır.

“Gönüllü Hikayeleri” serisi, farklı sivil toplum aktörlerini bir araya getirerek gönüllülük kültürünü yaygınlaştırmayı ve deneyim paylaşımını teşvik etmeyi amaçlayan bir platform niteliğindedir.

Sivil Düşün Programı Etkinlik Katılımı:

Mayıs 2021’de, Sivil Düşün Programı kapsamında düzenlenen bir etkinlikte konuşmacı olarak yer aldık.

Etkinliğe, derneğimiz proje ekibinden temsilciler ile birlikte saymanımız Mert katılım sağlamıştır.

Sivil Düşün Programı, Avrupa Birliği tarafından desteklenen ve Türkiye’deki sivil toplum aktörlerinin kapasite gelişimini, hak temelli çalışmalarını ve savunuculuk faaliyetlerini desteklemeyi amaçlayan bir programdır.

Katılım sağladığımız etkinlikte:

• ÇOÇODER’in proje geliştirme süreçleri ve deneyimleri paylaşılmış,
• Hak temelli yaklaşımın proje üretimindeki rolü aktarılmış,
• Sivil toplumda sürdürülebilirlik ve kaynak geliştirme konuları ele alınmıştır.

Bu etkinlik, derneğimizin proje geliştirme kapasitesini görünür kılarken, farklı sivil toplum aktörleriyle bilgi ve deneyim paylaşımını güçlendirmiştir.

Çocuk İşçiliği ile Mücadele Fikir Çalıştayı:

Mayıs 2021’de, çocuk işçiliği ile mücadele alanında çok disiplinli bir bakış açısı geliştirmek amacıyla kapsamlı bir Fikir Çalıştayı düzenledik.

Bu çalıştayda, çocuk işçiliği alanında çalışan farklı disiplinlerden uzmanları bir araya getirerek; mevcut çalışmaların çıktıları, sahadaki deneyimler ve çözüm önerileri üzerine derinlemesine oturumlar gerçekleştirdik.

Çorapsız Çocuklar Derneği olarak, çocuk işçiliği sorununun tek bir disiplinle çözülemeyecek kadar karmaşık ve çok boyutlu bir mesele olduğunun bilinciyle; multidisipliner bir yaklaşımla ortak akıl geliştirmeyi hedefledik.

Katılımcı Kurumlar: 

Çalıştay, aşağıdaki ulusal ve uluslararası kurumların katkılarıyla gerçekleştirilmiştir:

• International Labour Organization
• UNICEF
• Hayata Destek Derneği
• İstanbul Bilgi Üniversitesi Çocuk Çalışmaları Birimi
• Dünya Doktorları Derneği 
•  Boğaziçi Üniversitesi

Katkı Sunan Uzmanlar: 

Çalıştay kapsamında farklı uzmanlık alanlarından değerli isimler yer almıştır:

• Berivan Çite- Çocuk Koruma Uzmanı – Hayata Destek Derneği
• Ceylan Doğan- Klinik Psikolog – Dünya Doktorları Derneği 
• Gözde Durmuş – Çocuk Çalışmaları Birim Koordinatörü- BİLGİ ÇOÇA
• Prof. Dr. Emre Erdoğan – Çocuk Çalışmaları Uzmanı – Boğaziçi Üniversitesi
• Dr. Ayşe Şule Çağlar- Klinik Psikolog- Arap Devletleri & Türkiye Kıdemli Çocuk İşçiliği Program Sorumlusu – Uluslararası İş Örgütü ( ILO)
• Dilek Karagöz- Çocuk Koruma Uzmanı – UNICEF
• Leyla Ezberci-Çocuk Çalışmaları Uzmanı- Hayata Destek Derneği
• Gözde Akıcı Yazıcı – Çocuk İşçiliği Program Koordinatörü – Uluslararası İş Örgütü ( ILO)
• Simla Serim – Sosyal Destek Koordinatörü –  Uluslararası İş Örgütü ( ILO)

Oturum Başlıkları:

Çalıştay kapsamında gerçekleştirilen bazı oturumlar şunlardır:

• Mevsimlik Tarım İşçilerinin Çocukları ve Tarımda Çalışan Çocuklar
  • Emre Erdoğan
  • Leyla Ezberci
• Çalışan Çocukların Maruz Kaldığı İstismar
  • Ayşe Şule Çağlar
• Çalışan Çocuklar ve Gelişimleri
  • Ceylan Doğan
• Çocuk Hakları ve Çocuk İşçiliği
  • Gözde Durmuş

Çalıştay Çıktıları ve Etkisi:

Çalıştay, toplam 40 çözüm odası le tamamlanmıştır.

Bu süreçte:

• Çocuk işçiliğine dair yürütülen projeler detaylı şekilde analiz edilmiş,
• Uzmanların saha deneyimleri ve çözüm önerileri dinlenmiş,
• Farklı disiplinlerin bakış açıları bir araya getirilmiştir.

Bu çalıştay sayesinde ÇOÇODER:

• Çocuk işçiliği alanında daha bilinçli ve donanımlı bir şekilde çalışmaya başlamış,
• Alanında deneyimli uzmanların bilgi ve tecrübelerinden doğrudan faydalanmış,
• Kendi çalışmalarını daha sağlam bir teorik ve pratik zemine oturtmuştur. 

Haziran 2021 Faaliyetlerimiz

12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü:

12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü kapsamında, çocuk işçiliğine dikkat çekmek ve toplumsal farkındalık oluşturmak amacıyla özel bir iletişim çalışması gerçekleştirdik.

Bu kapsamda:

• Çocuk işçiliğinin tanımı, kapsamı ve etkilerini ele alan bir bildiri metni hazırlanmış,
• Geniş kitlelere ulaşmak amacıyla farkındalık videosu üretilmiş ve dijital platformlarda yayınlanmıştır.

Aralık 2021 Faaliyetlerimiz:

11 Aralık 2021 tarihinde, kuruluşumuzun 1. yıl dönümü Gaziantep ve İstanbul’da eş zamanlı etkinliklerle kutlandı. Gaziantep’te Baro Lokali’nde düzenlenen buluşmada yemek organizasyonu gerçekleştirildi, pasta kesildi, dernek faaliyetlerini yansıtan fotoğraf sergisi yapıldı. Ayrıca ÇoÇoDer rozet takdimi gerçekleştirildi ve katkı sunanlara teşekkür belgeleri takdim edildi. İstanbul’da ise eş zamanlı olarak düzenlenen etkinlikte yemek yenildi ve yıl dönümü pastası kesilerek kutlama gerçekleştirildi.

2022

Nisan 2022 Faaliyetlerimiz:

23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kapsamında Ankara Çankaya’da bulunan, Yönetim Kurulumuz tarafından pilot okul olarak belirlenen Fatma Yaşar Önen İlkokulu’nda etkinlik gerçekleştirildi. Mülteci çocuklar ile çalışan/çalıştırılan çocuk yoğunluğunun yüksek olduğu okulda, 20 eğitmenin (Hacettepe Üniversitesi Çocuk Gelişimi 3. ve 4. sınıf öğrencileri) gönüllü katkılarıyla 244 çocuğa ulaşıldı.

Etkinlik öncesinde program, Hayata Destek Çocuk Koruma Uzmanları tarafından onaylandı ve süreç çocuk koruma uzmanı ile psikolog eşliğinde yürütüldü. Çocukların istismardan korunma konusunda farkındalık kazanmalarını ve geleceğe yönelik kariyer hayalleri geliştirmelerini amaçlayan atölyeler düzenlendi.

Mayıs 2022 Faaliyetlerimiz:

9 Mayıs: Reportare’nin “Uluslararası Sivil Ağlar” programına konuk olarak katıldık. Bu kapsamda, çocuk işçiliği alanında hem ulusal hem de küresel ölçekte yürüttüğümüz çalışmalar, yaklaşımımız ve gelecek hedeflerimiz üzerine değerlendirmelerde bulunduk. Çocuk hakları ve çocuk işçiliğiyle mücadele konusundaki perspektifimizi paylaştığımız röportajda, sivil toplumun rolüne ilişkin görüşlerimize de yer verildi.

21 Mayıs: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi tarafından düzenlenen “Sivil Toplum Tartışıyor: Türkiye’de Güncel Toplumsal Sorunlar ve Çözüm Önerileri” başlıklı etkinlikte ÇoÇoDer olarak yer aldık. Etkinlik kapsamında Yönetim Kurulu Başkan Yardımcımız Songül Sarıkaya, “Çocuk İşçiliği Nedir?” başlıklı bir eğitim sunumu gerçekleştirerek katılımcılara çocuk işçiliğinin tanımı, nedenleri ve mücadele yöntemleri hakkında kapsamlı bilgi aktardı.

12 Haziran: Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü kapsamında, Gaziantep Valiliği’nin izniyle ulusal ve uluslararası düzeyde bir basın açıklaması gerçekleştirdik ve farkındalık yürüyüşü düzenledik. Etkinlikte, çocuk işçiliğinin güncel durumu, Türkiye’deki görünürlüğü ve çözüm ihtiyacı kamuoyuna güçlü bir şekilde aktarıldı. “Çocuk işçiliğine dur de” çağrısı ile sahada ve medyada görünürlük sağlanarak toplumsal farkındalığın artırılması hedeflendi.

Etkinlik sürecinde derneğimiz çeşitli ulusal ve uluslararası medya organlarında yer aldı; hazırlanan basın açıklamamız ve yürüyüşümüz farklı platformlarda haberleştirildi ve kamuoyuna taşındı. ÇoÇoDer olarak, çocuk işçiliğiyle mücadelede sesimizi hem yerelde hem de uluslararası düzeyde duyurmayı amaçladık ve bu kapsamda kamuoyuna açık bir çağrı yaptık.

(Basın yansımaları ve içerikler: ÇoÇoDer Basında – 12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü, ÇoÇoDer Basın Açıklaması, ÇoÇoDer Videosu, Türkiye’de Çocuk İşçi Sayısı 2 Milyona Dayandı, Çorapsız Çocuklar Derneği Antep’ten seslendi: Çocuk işçiliğine dur de!, VOA, Evrensel)

27 Haziran: Çankırı Belediyesi FSM Akademi tarafından yürütülen Erasmus+ Gençlik Projesi “Social Inclusion Via Volunteering” kapsamında, ÇoÇoDer olarak yer aldık. Kurucu Başkanımız Firdevs Çazım Kamçıcı, İngilizce olarak gerçekleştirdiği sunumda küresel gönüllülük yaklaşımını, Türkiye’deki gönüllülük çalışmalarını ve ÇoÇoDer’in gönüllülük modeli ile saha deneyimlerini katılımcılarla paylaştı.

Sunumda, gönüllülüğün sosyal kapsayıcılık üzerindeki etkisi vurgulanırken, çocuk hakları alanında yürütülen çalışmalarımızın yerel ve uluslararası boyutları aktarıldı. Erasmus+ programı çerçevesinde gerçekleştirilen bu etkinlikte, gençlik katılımı ve sivil toplumun güçlendirilmesi konularına da dikkat çekildi.

Temmuz: ÇoÇoDer Blog Ekibi olarak “ÇoÇoDer Röportaj Serisi”ni hayata geçirerek yeni bir içerik serisine başladık. Bu seri kapsamında uzmanlar, gönüllüler ve farklı deneyimlere sahip kişilerle bir araya gelerek çocuk işçiliği başta olmak üzere çocuk haklarına dair bilgi, deneyim ve duyguları blog aracılığıyla kamuoyuyla paylaşmayı hedefledik.

Serinin ilk röportajları, bizim için anlamlı bir tarih olan 12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü kapsamında hazırlandı. Bu özel günde, çocukluğunda çalışmak zorunda kalmış bireylerle yapılan görüşmeler aracılığıyla onların yaşam deneyimlerine yer verilerek çocuk işçiliğinin insani boyutunun görünür kılınması amaçlandı.

Röportaj serisi ile hem farkındalık oluşturmak hem de çocuk işçiliği meselesini doğrudan deneyim aktarımları üzerinden ele alarak daha güçlü bir toplumsal bilinç oluşturmak hedeflendi. Seride yer alan içeriklere ÇoÇoDer Blog üzerinden erişim sağlanabilmektedir.

(Seri başlıkları: “Büyüklerin Tasarladığı Bir Oyunda Oynamak”, “Hem Aileler Hem Çocuklar Bilinçlenmeli”)

 Ekim: Gaziantep Barosu Çocuk Hakları Birimi Yönetim Kurulu ile tanışma toplantısı gerçekleştirildi. Bu kapsamda, çocuk hakları alanında iş birliği olanakları, ortak çalışma alanları ve sahadaki ihtiyaçlara yönelik değerlendirmeler yapıldı.

Aynı dönem içerisinde Gaziantep’te Sevgi Evleri ziyareti gerçekleştirildi ve çocukların yaşam koşulları, ihtiyaçları ve destek mekanizmalarına ilişkin yerinde gözlemler yapıldı.

Bununla birlikte, dernek bünyesinde çocuk hakları alanında farkındalık ve kapasite geliştirmeyi amaçlayan eğitimler düzenlenerek gönüllülerimizin ve paydaşlarımızın bilgi ve donanımının güçlendirilmesi hedeflendi.

Kasım: ÇoÇoDer ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi Çocuk Koruma Koordinasyon Birimi arasında tanışma toplantısı gerçekleştirildi. Görüşmede, çocuk koruma alanında yürütülebilecek olası iş birlikleri, ortak proje geliştirme fırsatları ve saha temelli müdahale modelleri üzerine değerlendirmelerde bulunuldu.

Toplantı kapsamında, çocukların korunmasına yönelik mekanizmaların güçlendirilmesi ve yerel yönetimlerle sivil toplum arasındaki iş birliğinin artırılması hedefiyle çeşitli proje fikirleri ele alındı.

Aralık: Kuruluşumuzun 2. yıl dönümünü çevrimiçi olarak paydaş kurumlarımız, üyelerimiz ve gönüllülerimizin katılımıyla kutladık. Etkinlik kapsamında sanatçılar çevrimiçi olarak programa bağlanarak müzik performanslarıyla kutlamaya eşlik etti.

Programda ayrıca gönüllülerimizin deneyimlerini paylaştığı “gönüllü hikâyeleri” bölümü gerçekleştirildi ve kurucumuzun moderasyonunda kısa bir etkileşim atölyesi düzenlendi. “Bir Yılda Neler Yaptık” başlıklı sunum ile yıl boyunca yürütülen çalışmalar katılımcılarla paylaşıldı.

Etkinlik kapsamında ayrıca “Yılın Enleri” seçilerek gönüllüler ve katkı sunanlar onurlandırıldı ve yıl dönümü kutlaması ortak bir kapanış ile tamamlandı.

“23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kutlu olsun. 23 Nisan’ı çok severim. Her zaman Nisan ayı geldiğinde onu beklerim. 23 Nisan’da okulumda çok güzel danslar yaparlar. 23 Nisan’ı annem de çok sever. 23 Nisan’ın gitmesini asla istemem çünkü Atam bu bayramı bize armağan etti. 23 Nisan’da bir şey dilemek istesem bir tavşanımın olmasını dilerdim.”

11 yaş, erkek.

“23 Nisan Ulusal Egemenlik Bayramı kutlu olsun. Bu yıl çocukların eğlenmesini isterdim. Umarım bayram çok güzel geçer. Bir hediye hakkım olsaydı bir Barbie isterdim. Bu bayramı çok severim.”

10 yaş, kız.

Ata’mızın tüm dünya çocuklarına armağan ettiği bu anlamlı günde, bize ulusal ve uluslararası alanda müthiş başarılarıyla her seferinde adeta bayram sevinci yaşatan çocuklarımızı anmanın tam zamanı. Gelin, bu çocuklarımızı analım ve çocuklarımızın başarılı olmalarını sağlayan koşullar üzerinde düşünelim.

Bu çocuklarımızdan biri Kaan Turan

Henüz 11 yaşındayken Romanya’daki 19. Uluslararası Piyano Yarışması’nda birincilik kazanmış. 13 yaşında da İtalya’nın Milano kentindeki 17 ülkeden 45 yarışmacının bulunduğu Lovere Uluslararası Tadini Piyano Yarışması’nda kendi yaş kategorisinde birinci olmuş.

Diğer bir başarı örneği, buz pateni sporcusu olan ve “Buzun Efesi” olarak adlandırılan Efe Çetiz’in hikayesi

Çetiz, alanında onlarca altın madalya kazanmış ve “Golden Book” (Altın Kitap)’a giren ilk Türk buz pateni sporcusu olmuş.

Işıltılı çocuklarımızdan bir diğeri, satrançta 7 yaşında dünya şampiyonu olan Işık Can, Türkiye’nin en genç “Uluslararası Ustası” unvanını kazanmış. Katıldığı turnuvalardan onlarca madalya kazanmış.

Tüm bu başarı hikayelerinin yazılmasında çocuklarımızın yeteneği olduğu kadar çevresel koşulların onlara destek olması da aynı ölçüde kıymetli.

Öncelikle söz konusu yeteneğin keşfedilmesi geliyor. Bu keşif başlı başına önem taşıyan bir aşama. Aile koşullarının bu konuda olumlu niteliklere sahip olması çok avantaj sağlıyor. Çocuğun spor ve sanata yönelebilmesinin ilk tohumları ailede atılıyor. Eğer erken yaşlarda bu yetenekler keşfedilip, yeteneklerin geliştirilebileceği mecraların önü açılırsa çocuk için adımlar atılabiliyor.

İlham veren çocuklarımızın yeteneklerini geliştirebileceği çeşitli kurumların desteği de temel konu. Eğer ilgili kurumlarda eğitim alınması ücretliyse, çocuk bu kurumlara gidemeyebiliyor. Bu anlamda, sosyal devlet bakış açısı çerçevesinde yetenekli çocuklara destek olunması çok değerli. Yetenekli çocuklarımıza ücretsiz eğitim alıp kendilerini geliştirebilecekleri olanakların sağlanması kilit önemde.

İlgili alanda eğitime sadece başlanması yeterli olmuyor, aynı zamanda istikrarlı ve disiplinli şekilde bu eğitimin devam ettirilmesi gerekiyor. Bu çerçevede, öncelikle çocuğun kendisinde bu azmin olması lazım. Sonrasında da, çocuğun bu eğitimi devam ettirebileceği sosyal koşulların sağlanması gerekiyor.

Çocuklarımız hepimizin geleceği, onlara destek olalım, geleceğimizi sağlam şekilde inşa edelim.

Biriz

Çocuklarımız bizim geleceğimiz
Geleceğimizi inşa edecek olan biziz
Ebediyen sürsün onlara desteğimiz
Böylece toplumca kalkınabiliriz

İlham veren çocuklarımızın bilgileri aşağıdaki kaynaklardan derlenmiştir:

https://www.trtmuzik.net.tr/haber/genc-muzik-dehasina-uluslararasi-odul_194
https://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/o-bir-dunya-rekortmeni/33265/156
https://www.haberturk.com/turkiyenin-basarili-cocuklari-1808850/8
https://www.aa.com.tr/tr/yasam/milli-satrancci-isik-can-sadece-17-yas-altinda-degil-dunyada-ilk-onda-yer-almayi-hedefliyorum/2032878

 Ulu Önder: “Çocuklar geleceğimizin güvencesi, yaşama sevincimizdir. Bugünün çocuğunu, yarının büyüğü olarak yetiştirmek hepimizin insanlık görevidir.” derken doğrudan bize, bizlere sesleniyor.

Peki bugünün çocuklarına bizler nasıl bir gelecek bıraktık, onlar nasıl bir gelecekte yaşıyorlar? 23 Nisan’ı coşkuyla sevinçle kutlayabiliyorlar mı?

Sevinin küçükler övünün büyükler cümlesini hala yüksek sesle söyleyebiliyor muyuz yoksa sokakta çalışan, mendil satan, yalın ayak bir çocuğu gördüğümüzde içimize mi kaçıyor sesimiz? Sesimiz içimizde, başımız önümüzde devam ediyoruz yürümeye, görmezden gelmeye. Ya da elimizden bir şey gelmediğine inanıyoruz, iç çekiyor ve ‘keşke’ ile ilerliyoruz.

TÜİK 2019 çocuk iş gücü araştırmasına göre Türkiye’de işgücüne dahil olan çocuk sayısı 720 bin ve ne yazık ki yüzde 34,3’ü eğitime devam edemiyor. Covid-19’un dünyadaki birçok ülke gibi Türkiye’de de eğitime devam edemeyen çocukların oranını negatif yönde etkileyeceği ise tahmin edilebilir.

Mevsimlik tarım işçisi olarak tarlada, evini geçindirmek için sanayide, hizmet sektöründe çalışan çocukların yanı sıra aile yoksulluğundan dolayı okula gidemeyen birçok çocuk var. Eğitim her çocuğun hakkı. Sağlıklı koşullarda barınmak, çocukluğunu yaşayabilmek de öyle.

Bizler 23 Nisan’ı her Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nda okul bahçesinde çeşitli yörelerin dans gösterilerini sunan, şiirler okuyan, ellerinde bayraklarla coşku içinde bayram kutlayan çocuklar olarak biliyoruz. Peki ya göremediklerimiz? Daha doğrusu görünmeyenler, birileri tarafından sesi duyulmayan, yok sayılan doğal karşılananlar…

Ben bu bayramı en çok bayramın farkında olamayan, çocuk olduğunu hiç keşfedememiş çocuklara adıyorum ve onların hayatlarını, yaşam şartlarını geliştirmek için çabalayan herkese. Azı çoğu demeden gönlüyle, eliyle, doğrudan ya da dolaylı dokunabildiği her çocuğa ulaşmaya çalışan, farkında olan ve farkındalığını yaymaya uğraşan, sesi olmayan çocukların sesi olan, değişimi başlatan ve dahil olan, çocuk olduğunu unutmayan ve çocuklarla bir olan herkese.

Her çocuğun gönül rahatlığıyla, coşkuyla, kırmızı ay yıldız bayrağı ve yaşama sevinciyle kutlayabileceği nice 23 Nisan’lara..

23 Nisan’da onlarla evde de olsa kaliteli vakit geçirmek, onlara bugünü anlatmak, yaşatmak ve sevdirmekte görev biz büyüklere düşüyor. Bu yazımızda çocuklarla birlikte; onları harekete geçirmek ve eğlendirmek için yapabileceğimiz altı etkinliği* sizler için sıraladık:

Balon Tenisi

Evdeki malzemelerle hazırlayabileceğiniz raketlerle balon tenisi, çocukların evde de hareket etmesini sağlayacak güzel bir aktivite olabilir. Yapmanız gerekenler sadece köpük tabaklara veya kalın mukavva kartona bir kalem ya da çubuğu sabitlemek ve balonu şişirmek. Sonrasında balon hazırlanan raketlerle yere düşürülmeden karşı tarafa atılmaya çalışılır. Unutmayın balonu yere düşüren oyunu kaybeder!

Hoparlör Yapma Etkinliği

Bayramı coşkuyla bir arada kutladığımız günlerdeki gibi müziği son ses açıp dans etmek her çocuğu mutlu eder. Evde de kendi hoparlörünüzü yapabilmeniz için gerekli malzemeler şöyledir: bir adet tuvalet kağıdı rulosu, iki adet karton bardak, yapıştırıcı ve makas. Rulo orta kısmından Telefon girebilecek şekilde kesilir.

Daha sonra bardaklara da rulonun her iki tarafına takılacak şekilde rulonun çapı kadar yuvarlaklar açılır. Son olarak bardaklar ruloya yapıştırıcı yardımıyla sabitlenir. Artık yapmamız gereken telefonu el yapımı hoparlöre yerleştirmek ve dans etmek!

Kör Ressam Oyunu

İhtiyacınız olan malzemeler: kağıt, kalem ve gözleri bağlamak için bir bez. Oyunumuzda bir kişi gözleri bağlı şekilde önünde bir kağıt ve kalemle oturur. Diğer kişi ise ona kağıtta aklından tuttuğu bir nesne, hayvan ya da aklına gelen bir cismi çizdirir. Kör ressam, bu resmin ne olduğunu tahmin etmeye çalışır.

Temizliğin Gücü Deneyi

Bilime meraklı minikler için çok basit malzemelerle hem onları şaşırtacak hem de temizlik konusunda farkındalık kazandıracak bir deneye de listemizde yer verdik. Bunun için bir kaba su doldurulur ve tüm yüzeyini kaplayacak şekilde karabiber ilave edilir. Parmağa bir miktar sabun alınır ve karabiberli yüzeye dokundurulur. Dokunduğunuz yüzeyde bulunan karabiberlerin kenarlara kaçıştığını göreceksiniz.

Sıcak-Soğuk Oyunu

Hepimizin bildiği hiç eskimeyen oyunlardan biri olan “Sıcak-Soğuk” da çocuklar için güzel bir alternatif olabilir. Saklanabilecek küçük bir nesne seçilir ve oyunculardan biri ebe olur. Oyuncular arasından bir ebe seçilir. Saklamak için bir nesne seçilir. Ebe oyun alanının dışına çıkarılıp geride kalanlarla birlikte bu nesne saklanır.

Ebenin görevi bu nesneyi bulmaktır. Ebeyi, diğer çocuklar nesneye yaklaştığında “sıcak” nesneden uzaklaştığında ise “soğuk” diyerek yönlendirirler. Ebe nesneyi bulunca kendi istediği birisini ebe seçer. Ebeye süre verilerek ya da nesnelerin sayısı artırılarak oyun çeşitlendirilebilir.

“İçinde ne var?” Oyunu

Son oyunumuzda, nesneleri tahmin edecek kişinin gözleri kapatılır. Birkaç kabın içine birbirinden farklı nesneler (meyve, sebze, eşya, elle yoklanabilecek yiyecekler vb.) yerleştirilir. Daha sonra gözleri kapalı oyuncu, bu nesneleri dokunarak ya da koklayarak tahmin etmeye çalışır.

*Küçükçekmece Belediyesi “Evde Çocuklarla Yapılacak Eğlenceli 100 Etkinlik” listesinden esinlenilmiştir.